Định nghĩa thể chế liên bang

Thể chế liên bang là một hệ thống san sẻ quyền hành giữa hai hay nhiều chính quyền cùng cai trị một dân chúng và một vùng địa dư. Hệ thống có một chính quyền, cho tới nay là hệ thống phổ biến nhất trên thế giới, chỉ có một nguồn quyền lực chính tức là chính quyền trung ư ơng. Tuy dân chủ có thể phát triển với bất cứ thể chế nào, nhưng giữa hai thể chế có những điểm khác biệt thực sự và đáng kể. Chẳng hạn nước Anh có hệ thống một chính quyền. Quốc hội có quyền tối hậu về tất cả mọi sự việc xẩy ra trong nước Anh. Tuy Quốc hội có ủy quyền cho chính quyền địa phương nhưng Quốc hội có thể bắt buộc các thành phố và quận hạt làm các điều mà Quốc hội thấy thích hợp; nếu muốn quốc hội còn có thể bãi bỏ hay thay đổi ranh giới của địa phương. Tại Mỹ thì lại khác hẳn. Luật của chính quyền liên bang, tại Washington D.C., áp dụng cho tất cả người dân sống tại Mỹ. Còn luật của từng tiểu bang trong số 50 tiểu bang thì chỉ áp dụng cho tiểu bang đó thôi.

Theo Hiến pháp Mỹ, Quốc hội không có quyền bãi bỏ một tiểu bang và tiểu bang cũng không thể đảm nhận quyền dành riêng cho liên bang. Thực vậy, dưới thể chế liên bang Mỹ, Hiến pháp Mỹ là nguồn quyền lực cho cả chính quyền liên bang lẫn chính quyền tiểu bang. Chính Hiến pháp thì lại phản ánh ý muốn của nhân dân Hoa kỳ, tức là thành phần có quyền tối hậu trong một nền dân chủ. Trong một quốc gia có thể chế liên bang, chính quyền trung ương có những quyền được quy định rõ và có toàn thẩm quyền về ngoại giao. Việc hành xử quyền trong nước thì phức tạp hơn. Theo Hiến pháp, chính phủ Mỹ có độc quyền quy định các luật lệ về mậu dịch giữa các tiểu bang và nước ngoài, về tiền tệ, về việc cho người di cư nhập quốc tịch cũng như là duy trì quân đội hay hải quân và một số các quyền khác.

Chính quyền liên bang bảo đảm là các chính quyển tiểu bang phải là chính quyền theo chế độ cộng hoà, nghĩa là không một tiểu bang nào có quyền lập một chế độ quân chủ. Đây là những lãnh vực trong đó quyền lợi của quốc gia rõ rệt là phải cao hơn quyền lợi của tiểu bang và do đó phải được giành cho chính quyền quốc gia. Chính quyền quốc gia cũng có thẩm quyền giải quyết các tranh chấp giữa các tiểu bang và giữa các công dân của các tiểu bang khác nhau. Tuy vậy, trong các lãnh vực khác chính quyền trung ương và chính quyền tiểu bang có thể có những sự quan tâm và yêu cầu song song hoặc chồng chéo lên nhau. Trong các lãnh vực này thì cả chính quyền trung ương và chính quyền tiểu bang có thể cùng hành xử quyền của mình. Một trong những quyền song hành này là quyền đánh thuế. Còn trong những lãnh vực mà Hiến pháp không đề cập tới thì tiểu bang có thể hành động miễn là không mâu thuẫn với các quyền hợp pháp của chính quyền trung ương.

Trong những vấn đề lớn và quan trọng ảnh hưởng tới cuộc sống hàng ngày của dân chúng – như giáo dục, xét xử tội phạm, y tế và an toàn - Hiến pháp không có quy định trách nhiệm trực tiếp. Theo các nguyên tắc của chế độ cộng hòa, nhất là theo lý thuyết của John Locke, nhân dân có quyền về các vấn đề này và nhân dân trao quyền đó cho các tiểu bang tùy theo hiến pháp của từng tiểu bang. Các nhà soạn thảo hiến pháp cũng nhận ra sự tranh chấp có thể xẩy ra giữa các cấp chính quyền liên bang và tiểu bang, nhất là trong việc hành xử các quyền song hành vì vậy họ đã đưa ra nhiều phương cách để tránh.

Trước hết, hiến pháp của liên bang được coi là có giá trị tối cao hơn hiến pháp tiểu bang; điều này do tòa án liên bang có nhiệm vụ thi hành. Trong Hiến pháp có điều quy định rằng các hành động của chính quyền liên bang luôn luôn có giá trị tối cao khi việc sử dụng quyền được ấn định trong Hiến pháp mâu thuẫn với các hành động hợp hiến pháp của tiểu bang. Hiến pháp cũng minh thị cấm các tiểu bang hành xử một số quyền đã được dành cho chính quyền trung ương. Trong nỗ lực vận động cho Hiến pháp được phê chuẩn, các nhà soạn thảo hiến pháp đã đồng ý ủng hộ Dự luật về Quyền, và ủng hộ 10 tu chính hiến pháp đầu tiên để giữ cho chính quyền trung ương không can dự vào quyền tự do cá nhân. Hiến pháp cũng đặt ra những quy định về mối liên hệ giữa các tiểu bang bằng cách liệt kê các nghĩa vụ giữa các tiểu bang với nhau, và Hiến pháp cũng tạo điều kiện cho các tiểu bang mới gia nhập cũng có ngang quyền với các tiểu bang gia nhập lúc lập quốc.

Sau hết, các tiểu bang đều được đại diện như nhau trong chính quyền toàn quốc tức là có cùng một số đại biểu trong Thượng viện của Quốc hội. Bằng những thể thức đó, các nhà lập quốc đã tìm cách giảm thiểu sự mâu thuẫn giữa các cấp chính quyền khác nhau tại Hoa kỳ.